NNVO start vanaf oktober 2026 met een nieuwe opleiding: nautisch toezichthouder. De opleiding is ontwikkeld als onderdeel van de herziening van de nautische leerlijnen en vervangt het eerdere traject voor varende beroepen. Volgens projectleider Roos Hanemaaijer was het werkveld nauw betrokken bij de ontwikkeling. “Hierdoor is een opleiding ontstaan die goed aansluit bij de dagelijkse realiteit op de vaarweg.”
De nautische leerlijnen bestonden voorheen uit twee delen: losse modules om op te leiden tot brug- en sluisoperator en losse modules voor de varende beroepen. Eerder werd de leerlijn tot brug- en sluisoperator al omgezet naar één geïntegreerd opleidingstraject. Dit keer was het traject voor de varende beroepen aan de beurt. Roos Hanemaaijer licht toe: “In overleg met de vaarwegbeheerders hebben we de stap gezet om ook de varende beroepen te bundelen in één duidelijke en uniforme opleiding: nautisch toezichthouder. Deze nieuwe titel sluit beter aan bij de praktijk en de verschillende functies die onder deze rol vallen, zoals mobiel verkeersleiders, scheepvaartmeesters en vaarweginspecteurs.”
Ontwikkeling met werkveld
De opleiding is in nauwe samenwerking met het werkveld ontwikkeld. Na individuele gesprekken met de vaarwegbeheerders en aansluitend werkplekbezoeken, is een basiskwalificatie opgesteld en in maart 2025 gepresenteerd. Daarna volgde een intensief ontwikkeltraject met maandelijks overleg tussen de vertegenwoordigers. Tijdens dit traject kwamen de beroepsbeoefenaren tweemaandelijks online bijeen om het takenboek samen te stellen en feedback te verzamelen op de e-learningmodules. “We hebben de opleiding echt samen met de professionals uit het werkveld opgebouwd,” vertelt Roos. “Door continu te toetsen in de praktijk en te verbeteren op basis van feedback, is een opleiding ontstaan die goed aansluit bij de dagelijkse realiteit op de vaarweg.”
Pilot
Om de gekozen opzet van de opleiding in de praktijk te toetsen, vond onlangs een pilot plaats. Hieraan namen acht professionals uit het werkveld deel. Voorafgaand aan de lesdag volgden zij een e-learningmodule. De eerste reacties zijn positief: zowel deelnemers als docenten ervaren de opleiding als goed opgebouwd, afwisselend en praktijkgericht. Vooral de combinatie van theorie en praktijk werd gewaardeerd. De inzet van casuskaarten, een quiz en een interactief whiteboard (platform Padlet) zorgde volgens deelnemers voor een leerzame lesdag.
Verder wordt de vernieuwde toetsing, waaronder het takenboek en de casustoets, gezien als een waardevolle stap in verdere professionalisering. Tegelijkertijd leverde de pilot nuttige verbeterpunten op, zoals technische optimalisaties in de leeromgeving en aandachtspunten rondom planning en toetsmomenten.
Start en uitvoering
De eerste uitvoering van de opleiding start op 2 oktober 2026. Inschrijven is inmiddels mogelijk, al hebben de vertegenwoordigers uit het werkveld voorrang bij deelname. De opleiding zal naar verwachting twee tot drie keer per jaar worden aangeboden, afhankelijk van de vraag vanuit de sector. “Het aantal uitvoeringen stemmen we flexibel af op de behoefte. Als er meer vraag is, kunnen we opschalen. En als het minder is, passen we het programma daarop aan,” aldus Roos.
Over de opleiding
Een nautisch toezichthouder speelt een belangrijke rol in het bewaken van een veilige en vlotte afwikkeling van het scheepvaartverkeer op de Nederlandse vaarwegen. In deze functie wordt toezicht gehouden op de naleving van wet- en regelgeving binnen een specifiek vaargebied. De opleiding leidt op tot een uniforme en praktijkgerichte uitvoering van de toezichtrol op de vaarweg. Daarbij ligt de nadruk op communicatie, wet- en regelgeving en samenwerking binnen de nautische keten.
Voor meer informatie: opleidingen@nnvo.nl.
