Met de nieuwe opleiding Verkeers- en Waterplanner breidt NNVO haar activiteiten voor De Vlaamse Waterweg verder uit. In 2025 is er hard gewerkt aan de ontwikkeling van de lesstof, waarna de eerste uitvoering afgelopen januari plaatsvond. Hiermee speelt NNVO in op de groeiende behoefte aan gespecialiseerde professionals die het scheepvaartverkeer op drukke vaarcorridors in goede banen leiden.
Verkeers- en waterplanners vervullen een cruciale rol binnen de drie bediencentrales in Hasselt, Evergem en Willebroek in Vlaanderen. Zij zijn verantwoordelijk voor het plannen en coördineren van het scheepvaartverkeer op grotere trajecten, zoals het Albertkanaal. Door schuttingen zorgvuldig te plannen en daarbij rekening te houden met factoren als waterstanden, verkeersdrukte, incidenten en andere operationele omstandigheden, zorgen zij voor een vlotte, efficiënte en veilige doorstroming van de scheepvaart.
Interactieve casussen
De opleiding zelf is compact, maar intensief. Cursisten bereiden zich voorafgaand aan de lesweek voor door zelfstandig de theorie te bestuderen. Tijdens de lesweek in Brussel worden zij vervolgens onder begeleiding van docent Mario Querido meegenomen in de praktijk. Aan de hand van interactieve casussen leren zij complexe verkeerssituaties te analyseren en weloverwogen beslissingen te nemen. Deze vaardigheden zijn direct toepasbaar in de dagelijkse praktijk.
Nieuw gebied
Wat de opleiding bijzonder maakt, is de manier waarop bestaande kennis en nieuwe inzichten samenkomen. “Deze opleiding is een volledig nieuw gebied voor ons,” vertelt onderwijskundig adviseur Renée Rijkhoek van NNVO. “We hebben theorie uit zowel de VTSO-opleiding als de brug- en sluisopleiding gebruikt, en dit aangevuld met nieuw ontwikkelde theorie.”
Competenties
Cursisten worden getraind in situationeel bewustzijn en het creëren van een actueel verkeersbeeld. Ook komen nautische kennis en veiligheid aan bod, net als het plannen en prioriteren van scheepvaartbewegingen. Daarnaast leren cursisten effectief samenwerken binnen de bediencentrale en hoe zij moeten handelen bij incidenten. Onderwerpen als informatiebeheer, wet- en regelgeving en het gebruik van systemen en technologie vormen eveneens een belangrijk deel van het programma. Tot slot is er aandacht voor de interactie met andere functies, die essentieel is voor een soepel verloop van het scheepvaartverkeer.
Inmiddels zijn de eerste drie uitvoeringen van de opleiding een feit, waarbij ongeveer twintig cursisten zijn opgeleid. Vitalis Klerks, werkzaam op de bediencentrale in Evergem, volgde de opleiding eerder dit jaar. Volgens hem ligt de kracht vooral in de breedte van de inhoud. “Onze docent liet zien dat je deze job pas echt goed kunt uitvoeren als je kennis hebt van tal van onderwerpen. Van scheepsbewegingen en vaarwegen tot waterbeheer, bruggen, sluizen en regelgeving,” vertelt hij. “Al die facetten kwamen op een opbouwende manier aan bod.”
Theorie en praktijk
Wat hem vooral aansprak, was de manier waarop theorie en praktijk elkaar voortdurend afwisselen. In plaats van het simpel reproduceren van kennis, lag de nadruk op inzicht en het ontwikkelen van probleemoplossend vermogen. “Als cursisten werden we uitgedaagd om in verschillende scenario’s keuzes te maken. Je leert echt nadenken en afwegen, juist omdat situaties steeds veranderen en meerdere oplossingen mogelijk zijn.”
Veiliger en professioneler
Volgens Vitalis Klerks zorgt de opleiding bovendien voor een gedeeld denkkader. “Iedereen die betrokken is bij verkeers- en waterplanning spreekt na deze opleiding dezelfde taal,” legt hij uit. “Dat is essentieel in een omgeving waar je snel moet schakelen, bijvoorbeeld bij drukte of incidenten. Het maakt het werk veiliger en professioneler en helpt om beslissingen beter te onderbouwen.”
Een thema dat hem in het bijzonder aansprak, is de balans tussen economie, ecologie en transport. “Het beschermen van het waterpeil is misschien niet altijd de makkelijkste keuze, maar wel de meest duurzame op de lange termijn.”
Goed georganiseerd
Tot slot spreekt hij zijn waardering uit voor de organisatie van de opleiding. “Ik heb de samenwerking met NNVO als efficiënt en prettig ervaren. Van de communicatie vooraf tot het praktische oefenmateriaal: alles zat goed in elkaar.”
